|
|
OBEZİTE HAKKINDA |
OBEZİTE NEDİR?
Obezite açıkça sağlıksız miktarda vücut yağınızın olduğu anlamına gelir. Vücudun
her ne kadar bir miktar yağa ihtiyacı olsa da, aşırı yağ birikimi ciddi sağlık
sorunlarına neden olabilir. Obezite ve fazla kilolar Vücut kitle indeksi (BMI)
olarak adlandırılan parametre kullanılarak tanımlanır. BMI çoğu kişi için toplam
vücut yağını hesaplama aracıdır. Bireylerin BMI değerini bulmalarının en kolay
yolu yetişkinler için BMI çizelgesini kullanmaktır. (BMI değerinizi şimdi
kontrol edin). BMI değerini bulmak için bireylerin ihtiyacı olan sadece
boylarını ve kilolarını bilmeleridir.
BMI, kişinin vücut ağırlığının, boyunun karesine bolünmesi ile hesaplanır.
BMI değeriniz 25-29.9 ise “fazla kilolu” kategorisindesiniz. BMI değeriniz 30
veya üzeri ise “obez” kategorisindesinizdir.
OBEZİTENİN ÜÇ SINIFI MEVCUTTUR:
• Obezite Sınıf 1 - 30 - 34.9
• Obezite Sınıf 2 - 35 -39.9
• Obezite Sınıf 3 - 40 ve üzeri
Genellikle, BMI değeriniz yükseldikçe kiloya bağlı sağlık sorunlarının miktarı
da artar.
OBEZİTENİN OLASI SEBEPLERİ
NELERDİR?
Fazla kilolu veya obez olmanın başlıca sebepleri fazla yemek yemek ve/veya
yeterince aktif olmamaktır. Vücudunuzun yakabileceğinden fazla kalorili
yemeklere düşkünlük gösterirseniz, ek kaloriler yağ olarak depolanırlar.
Herkesin biraz depolanmış yağı vardır. Çok fazla yağ aşırı kilo veya obezite
sonuçlarını verir.
Fazla kiloyu etkileyen diğer faktörler ise bireyin genetik yapısını (ailelerde
obezite eğilimliyse), vücut metabolizmasını (vücudunuzun gıdayı nasıl
yönettiği), ırksal/etnik grubu ve yaşı kapsar. Bazı hastalık ve ilaçlar da kilo
artışına katkı sağlar.
OBEZİTEYE BAĞLI CİDDİ SAĞLIK
SORUNLARI NELERDİR?
Aşırı kilolu veya obezseniz kalp hastalıkları, şeker hastalığı, ve belirli
kanser çeşitleri gibi sağlık sorunlarının gelişmesi muhtemeldir.
AŞIRI KİLO VE OBEZİTENİN BAĞLI OLDUKLARI:
KALP ve DAMAR HASTALIĞI: Kalp hastalığı kadınlarda ve erkeklerde ölümün önde gelen
nedenlerinden biridir. Kalp hastalığı, kalp krizi, kalp yetmezliği ve anjinayı
kapsar ( Anjina ,kalbe yetersiz kan gelmesi sonucu meydana gelen geçici göğüs
ağrısıdır. Sıkıntı, ağırlık, huzursuzluk, uykusuzluk, yanma, baş veya göğsün
arkasında parçalanma hissi şeklinde olabilir. Kollara, boyna ve çeneye
yayılabilir. Anjina, genellikle yorulma, çok yemek yeme veya sıkıntı sonucunda
ortaya cıkar )
FELÇ: Felç bazen bir “beyin krizi” olarak adlandırılır. Çoğu felçler kan
pıhtılaşmasının sebep olduğu beyine kanı ileten damarın tıkanmasından ileri
gelir.
ŞEKER HASTALIĞI: Fazla kilolu kişilerde tip 2 şeker hastalığının meydana
çıkması olasılığı fazla kilosu olmayan kişilerle karşılaştırıldığında iki kat
daha fazladır.Tip 2 şeker hastalığı vücudun kan şekerini kontrol etme yeteneğini
azaltır. Erken ölüm, kalp hastalığı, böbrek hastalığı, felç ve körlüğün başlıca
nedenidir. Tip 2 şeker hastası iseniz kilo vermeniz ve fiziksel olarak daha
fazla aktif olmanız kan şekeri seviyenizi kontrol etmenize yardımcı olur. Aynı
zamanda ihtiyacımız olan ilaç miktarını azaltmaya muktedir olmalısınız.
KANSER: Aşırı kilolu kadınlar safra kesesi, meme, rahim, serviks (
Serviks dölyolunda görünen rahimin (dölyatağının) bir parçasıdır. Dölyolundan
rahmin içinde uzanan serviks ortasında bir kanal (serviks kanalı) bulunan küçük,
sert ve adaleli bir organdır. Doktor muayenehanesinde yapılan bir pelvis
muayenesinde serviks, rahmin gözle görülen tek kısmıdır.) ve yumurtalık
kanserinin meydana çıkmasında daha büyük risk altındadır (bayanlar için). Aşırı
kilolu erkekler kolon, rektum ve prostat kanserinin meydana çıkmasında daha
büyük risk altındadırlar.
SAFRA TAŞI VE SAFRA KESESİ HASTALIĞI: Fazla kiloluysanız safra kesesi
hastalığı ve safra taşı daha yaygındır. Kilonuz arttıkça hastalık riskiniz de
artar.Ancak sadece kilo vermek, özellikle hızlı kilo kaybı veya büyük miktarda
kilo kaybı aslında safra taşı edinme riskinizi arttırır. Haftada yaklaşık yarım
kilo olmak üzere makul ve yavaş kilo kaybında safra taşı olasılığı daha azdır.
OSTEOARTRİT( EKLEMLERİN AŞINMASI): Çoğunlukla diz, kalça ve daha
aşağıdaki eklemleri etkileyen, yaygın bir eklem hastalığıdır. Fazla kilolar bu
eklemlere ilave baskı uygular ve normalde olanları koruyan bağlantı dokularını
(eklemlerin yastık dokularını) aşındırır.Kilo kaybı osteoartrit belirtilerini
iyileştirebilir.
GUT HASTALIĞI (Fazla ürik asitin sebep olduğu eklem ağrısı): Gut, kandaki
yüksek seviyede ürik asitin sebep olduğu eklem hastalığıdır. Ürik asit bazen
eklemlerde biriken kristal şekillendirir.Gut hastalığı aşırı kilolu kişilerde
daha yaygındır. Geçmişinizde Gut hastalığı var ise, kilo vermeyi denemeden önce
doktorunuza danışınız. Bazı diyetler, yüksek düzeyde ürik asite sahip veya daha
önce Gut hastalığı geçirmiş kişilerin Gut hastalığına yakalanmasına sebep
olabilir.
UYKU APNESİ : (Uyku esasında nefes kesintisi’ni kapsayan nefes alma
problemleri):Uyku apnesi, kişinin uyku esnasında kısa periyodlarla nefes
alıp - vermeyi durdurmasına ve şiddetli horlamaya neden olan ciddi bir durumdur.
Uyku apnesi gündüz uykusuna ve hatta kalp yetmezliğine neden olabilir. Vücut
ağırlığının yüksekliğiyle uyku apnesi riski artar. Kilo kaybı genellikle uyku
apnesini düzeltir.
YÜKSEK KAN KOLESTEROLÜ: Yüksek seviyedeki toplam kolesterol, LDL
kolesterolü (“ kötü kolesterol”) ve trigliseridler (kandaki yağın başka çeşidi)
kalp hastalıklarına yol açabilir. Obezite ayrıca düşük seviyedeki HDL
kolesterolüne (“iyi kolesterole”) de bağlıdır. Kilo kaybı kolesterol seviyenizi
düzeltebilir.
YÜKSEK TANSİYON: Yüksek tansiyon kalp hastalıklarının ve felcin başlıca
risk faktörüdür. Obez yetişkinlerin yüksek tansiyonlu olmaları, sağlıklı kiloda
olanlara nazaran iki kat daha olasıdır.Kilo kaybı tansiyonunuzu düşürebilir.
HAMİLELİK KOMPLİKASYONLARI: Obezite hamilelik esnasında gelişen yüksek
tansiyon ve bir şeker hastalığı tipi riskini arttırır. Obez kadınların doğum
sancısı ve doğum yapmayla ilgili problemlerinin olması yüksektir.
DÜZENSİZ ADET GÖRME VE KISIRLIK: Karınsal obezite kadınlardaki kısırlığın
bir nedeni olan polikistik ( Polikistik over sendromu yumurtlama
olmaması ve buna bağlı olarak ortaya çıkan genellikle gecikmeler
şeklinde adet düzensizliği, tüylenme, kilo alma, gebe kalamama veya
“zor” gebe kalma ve çok çeşitli başka belirtilerle seyredebilen bir
durumdur.) yumurtalık sendromu ile bağlantılıdır.
PİSİKOLOJİK VE SOSYAL ETKİLER: Obezitenin en üzücü durumlarından biri
depresyon ve ayrımcılık gibi duygusal acılardır. Modern topluluk fiziksel
görünüme büyük önem vermektedir. Çekicilik çoğunlukla kadınlarda ince bir vücut
ile denkleştirilir. Mesajlar kasıtlı veya kasıtsız olsa da, fazla kilolu
kişilere kendilerini cazibesiz hissettirir. Obez kişiler çoğunlukla
işyerlerinde, okulda, iş arayışında ve sosyal mevkilerde önyargı veya
ayrımcılıkla karşılaşırlar. Geri çevrilme hissi, utanç veya depresyon yaygındır.
Metabolik Sendromu ve Karınsal
Obezite nedir?
Büyük bel ölçüsü olarak tanımlanan karınsal obezite sendromun bir parçasıdır.Metabolik
sendromu şeker hastalığına sebep olabilen ensülin direncine ve kalp hastalığına
yakalanmadaki yüksek riskle bağlantılıdır.Bu risk faktörlerinden en az üçüne
sahipseniz metabolik sendromunuz vardır:
• Büyük bir bel ölçümü (karınsal obezite) (yok)
• Trigliserid yüksekliği (150 veya üzeri )
• Düşük HDL veya “iyi” kolesterol seviyesi (kadınlar için 50’nin altında)
• 130/ 85 veya üzeri tansiyon
• 110 veya üzeri açlık kan şekeri
Metabolik sendromunuz varsa geliştirilmiş diyet, kilo vermek ve fiziksel
aktiviteyi arttırmak çok önemlidir.
Obez isem sağlığımı nasıl
düzeltebilirim?
Sağlıklı bir vücut ağırlığına ulaşmanın ve korumanın anahtarı düzenli fiziksel
aktivite ile birlikte sağlıklı beslenmenin dengesini kurmaktır.
Sağlığınızı düzeltmek için gerekli adımlar:
Sağlıklı Kiloyu Amaçlayın: Fazla kilolu veya obezseniz vücut
ağırlığınızın sadece %10’unu azaltmanız sağlığınızı düzeltebilir.Yavaş yavaş
zayıflayın – haftada 230 gramdan 1 kiloya kadar. Geçici diyetler yapmayın. Bu
çoğu zaman sağlığınıza zarar verebilir.Güvenli bitkisel tedavi uygulayın. Aynı
zamanda, yaşam tarzınıza uygun olan diyet planı ve uygun antrenman.
Mükemmel kilonuzu korumanıza Figürin nasıl yardımcı
olur? Daha fazla bilgi edinin.
Aktif Olun: Haftanın büyük bir kısmında en az 30 dakika fiziksel olarak
aktif olun.Düzenli egzersizler kilo kontrolünde çok önemlidir ve sağlığa daha
başka birçok faydası vardır.Egzersizin en basit yollarına yürüyüş, ev işi ve
dans etmek dahildir.
Güzel Yiyin: Daha küçük porsiyonlarda yiyin; yağı ve kalorisi az
yiyecekleri daha çok tüketin.Örneğin bolca meyve ,sebze ve tam tanelileri yiyin.
Her gün beş porsiyon meyve ve sebze yemeye çalışın. Doymuş yağ oranı az
yiyecekleri tercih edin ve çok şekerli veya tuzlu yiyecekleri az tüketin.
Not : Fazla kilolu veya obezseniz ve bununla ilgili yüksek tansiyon veya
şeker hastalığı gibi sağlık probleminiz varsa doktorunuz tarafından öngörülen
tedavi planını izleyiniz |
|
